Tranh minh họa: The Rokeby Venus – Diego Rodriguez de Silva

Đọc toàn bộ chùm bài về Lý thuyết của Freud về tình dục ở trẻ em tại ĐÂY

Chúng ta đã nhận thấy rằng, muốn biết những điều cơ bản về hoạt động tình dục, chúng ta cần phải hiểu được hoạt động của xung đột tình dục ỡ một vùng gợi dục như thế nào. Những khác biệt mà chúng ta đã thấy liên quan đến những phương thức cần thiết để tạo ra sự thoả mãn: hành vi mút đối với vùng môi miệng, một hoạt động cơ bắp khác đối với vùng gợi dục khác, tuỳ theo khu vực và tính chất của chúng.

Hoạt động của vùng hậu môn:

Đặc tính giải phẩu của vùng hậu môn cũng giống như môi miệng đã đưa nó đến thực sự hổ trợ một hoạt động tình dục trên một chức năng sinh lý khác. Chúng ta cho rằng giá trị gợi dục của vùng này rất quan trọng. Thật ngạc nhiên khi phân tâm học cho chúng ta thấy rằng những biến đổi nào chịu đựng một cách bình thường những kích thích tình dục phát sinh từ  vùng này. Và ở mức nào đó thì vùng này luôn giữ được trong suốt cuộc đời tính kích thích sinh dục. Những rối loạn đường tiêu hoá rất phổ biến ở trẻ, duy ở vùng này một tình trạng kích thích mãnh liệt. Chứng táo bón ở tuổi trẻ làm trẻ trở nên nóng nảy, khó chịu như ta thường nói. Về sau những rối loạn bệnh lý nguồn gốc loạn thần kinh sử dụng trong bệnh cảm lâm sàng tất cả những màu sắc của các rối loạn tiêu hoá. Khi chúng tính đến những đặc tính gợi dục của vùng hậu môn, đặt tính mà được duy trì hoặc ít nhất là dưới một dạng đã biến đổi. Chúng ta thấy rằng chúng ta đã sai lầm khi từ lâu đã gán cho bệnh trỉ là nguyên nhân sinh ra một số tình trạng loạn thần kinh.

Những trẻ sử dụng tính kích thích gợi dục của vùng hậu môn bị lộ ra bởi vì chúng giữ phân lại trong bụng cho đến khi gây ra những sự co thắt cơ mãnh liệt và sau đó lan đến cơ vòng hậu môn, những sự co thắt này gây ra trên niêm mạc một sự kích thích dữ dội. Chúng ta có thể giả định rằng, một cảm giác đau đớn kèm theo một cảm giác khoái lạc. Đây là những dấu hiệu rõ nhất của một tính chất kỳ quặc trong tương lai, hay tính chất loạn thần kinh: khi trẻ ngồi trên bô, trẻ từ chối tống hết phân ra ngoài để chống lại yêu cầu của người mẹ và trẻ sẽ làm điều này khi mà nó đem lại cho trẻ sự thoả mãn, sung sướng. Điều quan trọng đối với trẻ là không để mất đi sự sung sướng màˆtrẻ nhận được từ việc tống phân ra ngoài. Thầy cô giáo đã không lầm khi gọi những đứa trẻ “ giữ phân lại” là những đứa trẻ ranh mãnh. Sự giữ lại phân trong đại tràng đối với một niêm mạc được ban cho tính nhậy cảm tình dục giữ một vai trò như là một vật kích thích và đã có trước, như một bộ phận chính yếu nhập cuộc ngay từ lúc ấu thơ. Nhưng nó còn có những ý nghĩa quan trọng khác. Trẻ coi nó rõ ràng như là một phần của cơ thể trẻ. Đối với chúng đó là một “ món quà”mà chúng dùng để chứng tỏ, nếu trẻ cho đó là biểu hiện sự phục tùng của trẻ, nếu trẻ từ chối đó là biểu hiện sự chống đối của trẻ. Sau đó món quà có một ý nghĩa của một “em bé”, theo một trong những thuyết về tình dục trẻ em “có được trong khi ăn và sinh ra bởi ống tiêu hoá”.

Sự giữ lại phân lúc đầu để đáp ứng với mục đích sử dụng nó như một sự kích thích thủ dâm của vùng hậu môn hay trong các mối quan hệ với những người xung quanh, mặt khác cũng là một trong những nguồn gốc của chứng táo bón rất phổ biến ở người loạn thần kinh. Điều này này chứng tỏ sự quan trọng của vùng hậu môn, người ta chỉ tìm thấy rất ít những người loạn thần kinh không có những thói quen tục tĩu rất đặc biệt liên quan đến phân, những nghi lễ mà họ giấu rất kỹ.

Sự kích thích thủ dâm ở vùng hậu môn bằng ngón tay gợi lên bởi một sự ngứa ngáy khó chịu nguồn gốc trung ương hay ngoại vi không phải hiếm gặp trong giai đoạn hai của tuổi ấu thơ.

Đọc thêm bài về sự bỏ sót trẻ em trong nghiên cứu tình dục

Hoạt động của những vùng sinh dục:

Trong số những vùng gợi dục ở trẻ có một vùng chắc chắn không hẳn là tối thượng và không phải là điểm khởi phát của những vận hành tình dục  đầu tiên, nhưng về sau này nó giữ một vai trò rất quan trọng liên quan đến sự bài tiết nước tiểu đó là dải quy đầu ở trẻ trai và âm vật ở trẻ gái. Ở trẻ trai nó được bọc trong một cái túi niêm mạc. Do sự bài tiết nước tiểu đưa đến những kích thích, những vận hành tình dục xác lập rất sớm. Hoạt động tình dục của vùng này là một phần của bộ máy sinh dục, hình thành bước đầu đời sống tình dục bình thường sau này.

Xét vì sự phân bố giải phẫu của vùng này, dòng nước tiểu bài tiết, những chăm sóc thân thể (rửa ráy, kỳ cọ), một số những kích thích ngẫu nhiên như sự di trú của các ký sinh trùng đường ruột ở những trẻ gái, trở nên không thể tránh khỏi rằng cảm giác thoả mãn mà phần cơ thể này có thể đem lại đã được cảm nhận ở Tất cả trẻ em và đánh thức nhu cầu được lặp lại. Nếu chúng ta xem xét toàn bộ những thói quen giữ vị trí hàng đầu trong những chăm sóc trẻ và nếu chúng ta cho rằng chăm sóc về sự sạch sẽ không thể có những tác dụng khác những tác dụng sinh ra bởi sự dơ bẩn, sự cẩu thả, từ đó chúng ta nghĩ rằng không có ai có thể tránh khỏi sự thủ dâm ở tuổi thiếu nhi và điều đó sắp đặt sự thống trị của vùng gợi dục sinh dục. Những động tác làm ngưng sự kích thích và đem đến sự thoả mãn bao gồm, hoặc là sự cọ xát nhờ bàn tay, hoặc là trong một sức ép thực hiện bởi một động tác khép mạnh hai đùi lại. Động tác thứ hai thường thấy nhất ở trẻ gái. Trẻ trai thích dùng tay, điều này tiên lượng sự quan trọng trong hoạt động tình dục của nam, xung động chế ngự.

Để làm rõ hơn, chúng ta phân biệt ba giai đoạn của thủ dâm trẻ em. Giai đoạn đầu liên quan đến thời kỳ bú sữa. Giai đoạn hai là giai đoạn ngắn của của sự nảy nở những hoại động tình dục đến năm thứ tư và duy nhất giai đoạn thứ ba cho đến tận bây giờ đã thu hút sự chú ý của các nhà nghiên cứu.

Giai đoạn hai của thủ dâm trẻ em:

Thủ dâm nhũ nhi có vẻ biến mất sau một thời gian ngắn. Khi mà nó tồn tại đến tuổi dậy thì, thì đó là một lệch lạc quan trọng trong quá trình phát triển. Ở một lúc nào đó sau thời gian bú sữa (thông thường là trước năm thứ tư), xung động tình dục của vùng sinh dục này thức dậy và kéo dài một thời gian, cho đến khi nó chịu đựng một sức ép mới, nếu không nó tiếp tục không gián đoạn. Có rất nhiều trường hợp khác nhau và để giải thích chúng ta phải phân tích từng trường hợp. Nhưng cái chung cho tất cả những ấn tượng trải qua trong giai đoạn hoạt động tình dục thứ hai này là chúng để lại những dấu ấn  sâu sắc một cách vô thức trong trí nhớ và chúng xác định tính cách của cá thể, có thể là một người bình thường, cũng có thể là một người bệnh loạn thần kinh. Trong trường hợp thứ hai người ta nhận thấy rằng giai đoạn tình dục đã rơi vào quên lãng và những kỷ niệm minh chứng đã thay đổi, biến dạng. Tôi đã nhận thấy một mối liên hệ giữa sự quên trẻ em bình thường và hoạt động tình dục của tuổi này. Nhờ phân tâm học người ta có thể đưa trở lại ý thức những gì đã quên lãng và bằng cách này sẽ làm mất đi những xung động xuất phát từ vô thức.

Sự trở lại của thủ dâm nhũ nhi:

Kích thích tình dục của giai đoạn bú sữa trở lại trong giai đoạn hai của tuổi ấu thơ dưới dạng một sự ngứa ngáy, khó chịu nguồn gốc trung ương, nó khêu gợi tìm kiếm một sự thoả mãn trong sự thủ dâm hay trong một dạng như xuất tinh ở người lớn, đưa đến một sự thoả mãn không có sự can thiệp của thao tác bằng tay. Những sự xuất tiết này thường gặp ở những trẻ gái trong giai đoạn hai của tuổi ấu thơ. Chúng ta còn ít biết về những hoàn cảnh này có vẻ như rất thường xuyên nếu không nói là luôn luôn, ở các trẻ gái có trước một giai đoạn hoạt động thủ dâm. Triệu chứng của biểu hiện tình dục này rất nghèo nàn, cơ quan sinh dục còn chưa phát triển và bộ máy tiết niệu giữ vai trò đỡ đầu. Phần lớn những bệnh bàng quang trong giai đoạn này là những rối loạn nguồn gốc tình dục, đái dầm ban đêm tương ứng với việc xuất tinh trong mọi trường hợp nếu chúng không liên quan đến bệnh động kinh.

Một đợt mới của hoạt động tình dục được đặt dưới những ảnh hưởng quyết định nội sinh và ngoại sinh. Triệu chứng của các bệnh loạn thần kinh và những nghiên cứu phân tâm giúp chúng ta tìm ra những nguyên nhân và xác định chúng một cách chắc chắn. Chúng ta rất thận trọng nói về những nguyên nhân bên trong. Về những nguyên nhân bên ngoài, đạt được ở thời điểm này một sự quan trọng và bền vững. Quan trọng nhất của những ảnh hưởng này là sự quyến rũ, nó làm cho trẻ trở thành một đối tượng tình dục non nớt và huấn luyện cho trẻ trong những hoàn cảnh gây xúc động, cảm giác thoả mãn của vùng sinh dục. Trẻ sẽ cố gắng để có lại những cảm giác này bằng cách thủ dâm. Người quyến rũ có thể là một người lớn hoặc cũng có thể là bạn bè của trẻ. Tôi tin rằng đã không cường điệu trong bài viết xuất bản năm 1986 “về nguyên nhân bệnh hysterie”, sự phổ biến hay sự quan trọng của những trường hợp quyến rũ này. Nhưng khi đó tôi còn không biết rằng một số cá nhân chịu đựng những quyến rũ như vậy trong thời thơ ấu nhưng vẫn bình thường và vì thế tôi đã quan tâm đến sự quyến rũ nhiều hơn đối với những yếu tố cấu thành và quá trình phát triển tình dục. Điều đó không có nghĩa rằng sự quyến rũ không cần thiết để đánh thức tình dục của trẻ mà nó sẽ thức dậy một cách tự nhiên do những nguyên nhân ở trong.

Khuynh hướng loạn dâm đa dạng:

Rất lý thú khi nhận ra rằng, trẻ sau một sự quyến rũ có thể trở nên một đứa trẻ loạn dâm đa dạng và có thể đưa đến bất kỳ một vi phạm nào. Như vậy ở trẻ có những tiền tố loạn dâm đa dạng. Những hành động loạn dâm sẽ gặp phải những sự kháng cự, những đập chắn tinh thần chống lại sự quá đáng tình dục ( sự e thẹn, sự ghê tổm, đạo đức…). Ở đây những yếu tố này chưa được thành lập hoặc chỉ đang hình thành. Trẻ trong hoàn cảnh của mình đối mặt với kẻ quyến rũ chẳng còn cách ứng xử nào khác. Bình thường những phụ nữ chưa trải qua ảnh hưởng của nền văn minh còn giữ những xu hướng loạn dâm đa dạng. Một phụ nữ có giáo dục có thể chắc rằng, trong những hoàn cảnh bình thường của cuộc sống sẽ có một cuộc sống tình dục bình thường. Nhưng dưới ảnh hưởng của một kẻ quyến rủ lão luyện cô ta sẽ có nguy cơ trở thành loạn dâm.

Những xung động một phần:

sự quyến rũ chẳng cho chúng ta biết điều gì về những khởi đầu của đời sống tình dục ở trẻ em. Ngược lại những trường hợp quyến rũ có thể dể dàng lừa phỉnh chúng ta về những gì mà ta đã phải giải quyết với những trẻ đã biết đến một đối tượng tình dục thuy nhiên chúng ta cần biết rằng tình dục trẻ em khi còn quá non nớt và đối với đối tượng tình dục này chẳng thúc đẩy trẻcó nhu cầu gì cả. Dù cho những vùng gợi dục có giữ một vai trò quan trọng sao chăng nữa thì vẫn còn những thành phần khác ngay từ ban đầu thúc đẩy trẻ tìm kiếm một người khác làm đối tượng tình dục. Trong số những thành phần này, chúng ta hãy đưa ra những cái mà đã thúc đẩy trẻ trở thành những người loạn dâm nhìn trộm và loạn dâm phô trương, cũng như xung động bạo tàn. Những xung động này gắn kết chặt chẽ với đời sống sinh dục chỉ khẳng định sau này đã tồn tại ngay từ ấu thơ, cho dù chúng độc lập với hoạt động tình dục của những vùng gợi dục. Trẻ nhỏ chưa có sự hổ thẹn và trong những năm đầu thơ ấu tỏ ra có một ước muốn khám phá cơ thể chính mình  bằng cách chú ý vào những bộ phận sinh dục. Sự trái ngược với khuynh hướng này mà chúng ta xem như là chứng loạn dâm chính là sự tò mò tìm cách nhìn bộ phận sinh dục của người khác. Sự tò mò này xuất hiện trong giai đoạn hai của tuổi ấu thơ khi mà có một chướng ngại được tạo nên bởi sự e thẹn đã đạt đến một độ mạnh nào đó. Dưới ảnh hưởng của sự quyến rũ, loạn dâm nhìn trộm có thể đạt đến mức độ quan trọng trong đời sống tình dục trẻ em. Tuy nhiên những nghiên cứu trên trẻ em, những người bình thường và những người loạn thần kinh làm tôi chấp nhận rằng, xung động nhìn có thể có một cách tự nhiên trong lĩnh vực tình dục. Trẻ nhỏ một khi mà sự chú ý của chúng được thu hút bởi bộ phận sinh dục của chúng thì thường là sau thủ dâm, tiếp tục bằng cách như vậy không có một sự can thiệp nào và chuyển rất nhanh sang tìm hiểu đối với bộ phận sinh dục của những trẻ khác. Dịp để thoả mãn sự tò mò này chỉ có được khi tiểu tiện hoặc đại tiện. Trẻ trở thành những kẻ loạn dâm nhìn trộm, nghĩa là những khán giả siêng năng đối với hành động sinh lý này. Khi mà những khuynh hướng này bị dồn nén lại, mong muốn ngắm nhìn bộ phận sinh dục vẫn tồn tại và có thể ở dưới dạng một ám ảnh sợ cưỡng bức mà ở một số người bệnh loạn thần kinh trở thành một động lực quyết định trong việc tạo ra những triệu chứng bệnh lý.

Tính tàn bạo:

Nhân tố của những thành phần cấu thành tình dục, trong sự phát triển của nó vẫn còn độc lập với hoạt động tình dục liên quan đến những vùng gợi dục. Nói chung, trẻ biểu hiện tính tàn bạo là do xung động chế ngự không dừng lại khi chứng kiến nỗi đau của người khác. Lòng thương cảm chỉ phát triển sau này. Đến nay như chúng ta biết, chúng ta vẫn chưa đi đến một sự phân tích sâu xa về xung động này. Cái chúng ta chấp nhận, chính là xu hướng tàn bạo xuất phát từ xung động chế ngự và nó xuất hiện trong đời sống tình dục khi màcác cơ quan sinh dục vẫn còn chưa xác lập được vai trò của chúng. Nó chi phối trong suốt một giai đoạn của đời sống tình dục mà chúng ta sẽ miêu tả sau này, như một tổ chức tiền sinh dục. Trẻ tỏ ra đặc biệt hung hãn với súc vật và những bạn bè của chúng là bình thường, có hay không một hoạt động mãnh liệt và sớm của những vùng gợi dục và dù cho tất cả các xung động tình dục đều có, trong trường hợp này thì sự phát triển còn non nớt. Sự thiếu vắng lòng thương cảm đưa đến một nguy hiểm: Một sự kết hợp hình thành trong tuổi thơ ấu giữa tính tàn bạo và những xung động tình dục về sau không thể tách ra được.

Một trong những nguồn gốc gợi dục từ xu hướng thụ động đến sự tàn bạo là sự kích thích đau đớn ở vùng mông, hiện tượng được biết rõ sau “ những lời thú tội” của J . J . Rousseau. Từ đó những nhà giáo dục suy luận rằng cần phải từ bỏ cách trừng phạt trẻ em bằng cách đánh đập trẻ, thường đánh vào vùng mông, chịu ảnh hưởng của nền văn minh trẻ có nguy cơ phát triển tình dục theo những hướng lệch lạc.

(Còn tiếp)

BS. Trịnh Tất Thắng

Nguyên tác: Trois essais sur la théorie de la sexualité.
Tác giả: Sigmund Freud
Nhà xuất bản : Idées Gallimard 
Năm 1923

Nguồn:bvtt-tphcm.org.vn